Tín hiệu sớm đã xuất hiện. Ai biết đọc?
Hôm qua, tôi mở Crypto Briefing — một trong những đầu báo crypto uy tín — và thấy một bài viết về cầu thủ Liverpool Jeremy Jacquet ghi bàn trong trận ra mắt sau 5 tháng chấn thương. Không một từ nào về blockchain, DeFi, hay NFT. Một bài báo thể thao thuần túy.
Context: Crypto Briefing từng là chuyên trang phân tích on-chain, ICO, và các giao thức Layer2. Nhưng từ cuối 2023, tôi bắt đầu thấy các bài viết lạc đề: thể thao, giải trí, thậm chí chính trị. Đây không phải lần đầu. Có thể họ đang mở rộng phạm vi, nhưng tôi nghi ngờ một động cơ khác: AI tự động sinh nội dung.
Nhìn vào cấu trúc bài báo — chỉ ba câu, không data, không phân tích, kết luận "chiến lược của Liverpool đang được đền đáp" dựa trên một bàn thắng duy nhất — giống hệt mẫu tin tức do AI tạo ra. Từng là Editor-in-Chief, tôi biết rõ: khi một tòa soạn giảm 20% nhân sự (như tôi từng làm trong bear market 2022), họ thường chuyển sang tự động hóa để giữ traffic.
Core: Đây là dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng nội dung trong crypto media.
Thứ nhất, traffic từ crypto đang giảm. Thị trường tăng nhưng lượng độc giả chuyên sâu lại phân mảnh: người ta đọc Twitter/X, Discord, và các newsletter nhỏ hơn là các trang tin tổng hợp. Để bù đắp, các editor chọn chiến lược "SEO bẩn" — đăng nội dung thể thao, giải trí để câu view từ search engine.
Thứ hai, AI đang làm xói mòn chất lượng. Một bài báo thể thao không có chuyên môn thể thao, không có phỏng vấn, không có thống kê — chỉ là một câu chuyện cảm xúc sáo rỗng: "chấn thương 5 tháng, ra mắt, ghi bàn, chiến lược đúng đắn". Đây là khuôn mẫu kịch bản mà GPT-4 có thể viết trong 5 giây. Nếu Crypto Briefing đang dùng AI để nhồi nhét content, họ đang tự giết chết thương hiệu của mình.
Thứ ba, cộng đồng crypto không quan tâm. Tôi kiểm tra lượt tương tác của bài viết đó: chỉ 12 like, 0 comment. Độc giả crypto thông minh hơn thế. Họ nhận ra ngay đó là bài rác. Nhưng vấn đề là: nếu tỷ lệ bài rác tăng lên, thuật toán Google sẽ đánh giá thấp toàn bộ domain, kéo theo các bài phân tích chất lượng cũng mất ranking.
Contrarian: Tuy nhiên, có thể tôi đang quá bi quan. Một góc nhìn khác: Crypto Briefing đang thử nghiệm mở rộng đối tượng độc giả. Họ muốn thu hút những người mới bắt đầu tìm hiểu crypto, những người cũng quan tâm đến thể thao. Đây là chiến lược "gậy ông đập lưng ông" — dùng nội dung đại chúng để kéo traffic, sau đó chuyển đổi họ sang nội dung crypto. Nhưng nếu vậy, họ cần đầu tư vào chất lượng bài thể thao, không phải bài ba câu rỗng tuếch.
Tôi từng chứng kiến một mô hình tương tự: năm 2017, một số trang ICO lao vào đăng tin về Filecoin mà không hiểu công nghệ, chỉ để câu view. Kết quả là họ mất uy tín trong mắt các nhà đầu tư sành sỏi. Airdrop là đòn bẩy của kẻ thức thời. Nhưng nếu bạn dùng airdrop như một chiêu trò clickbait, bạn sẽ mất cả vốn lẫn lãi.
Takeaway: Câu hỏi đặt ra cho mọi crypto media hiện nay: Bạn là người kể chuyện hay là cỗ máy sinh nội dung? Thị trường tăng che giấu mọi tội lỗi. Nhưng khi thị trường giảm, những bài viết rác sẽ biến mất, và chỉ những tòa soạn có giá trị thực sự mới tồn tại. Tôi đã học được bài học đó từ sai lầm BAYC năm 2021. Đừng để lịch sử lặp lại.